Przygotowanie bazy Comarch ERP Optima do zamknięcia roku 2026 i uruchomienia okresu obrachunkowego 2027 wymaga zachowania ścisłej kolejności operacji w module Księga Handlowa. W warunkach obowiązkowego raportowania JPK_CIT (JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR) błędy na styku lat obrotowych bezpośrednio obciążają spójność ksiąg przekazywanych do urzędu skarbowego.
Poniższa instrukcja porządkuje techniczne etapy prac na przełomie roku: od weryfikacji bufora, przez przeksięgowania wynikowe na konto 860, po inicjalizację Bilansu Otwarcia w nowym okresie.
Krok 1: Porządkowanie bufora i weryfikacja dokumentów BO
Przed wykonaniem jakichkolwiek operacji zamykających sprawdź kompletność zapisów w księgach roku 2026.
Księgowość > Zapisy księgowe (filtr: zapisy w buforze)
Księgowość > Inne > Dokumenty BO
- Przenieś zapisy z bufora na czysto: Wszystkie dokumenty z 2026 roku muszą opuścić bufor i trafić do Dziennika głównego. Zapisy pozostawione w buforze nie wchodzą do oficjalnego bilansu zamknięcia ani do docelowego pliku JPK_KR_PD.
- Zatwierdź Bilans Otwarcia 2026: Upewnij się, że na dokumencie BO z początku roku odznaczono parametr Bufor.
- Uzgodnij salda i rozrachunki: Zweryfikuj stany kont zespołu 2 (rozrachunki z odbiorcami i dostawcami), konta rozliczenia zakupu oraz poprawność naliczenia odpisów amortyzacyjnych za wszystkie 12 miesięcy w module Środki Trwałe.
Ostrzeżenie techniczne: Nie wykonuj przeksięgowań wynikowych na koniec grudnia, dopóki w buforze pozostają niezatwierdzone dokumenty kosztowe, przychodowe lub niezaksięgowane różnice kursowe z wyceny bilansowej. Każda późniejsza zmiana na kontach wynikowych wymusi wygenerowanie korekty przeksięgowania.

Krok 2: Otwarcie okresu obrachunkowego 2027 z kopią ustawień
Comarch ERP Optima pozwala utworzyć okres obrachunkowy 2027 i rozpocząć w nim bieżącą pracę (np. księgowanie faktur styczniowych), zanim rok 2026 zostanie ostatecznie zamknięty.
System > Konfiguracja > Firma > Księgowość > Okresy obrachunkowe
- Dodaj nowy okres obrachunkowy (daty:
01.01.2027–31.12.2027). - Na pytanie programu o skopiowanie ustawień z poprzedniego okresu wybierz Tak. System przeniesie plan kont, definicje dzienników cząstkowych, grupy kont oraz przypisane znaczniki podatkowe JPK_KR_PD.
- Wskaż, czy nowy okres ma zostać ustawiony jako domyślny (bieżący) po uruchomieniu programu.
Blokada nieodwracalna: Przed zapisaniem nowego okresu zweryfikuj wariant rachunku zysków i strat (porównawczy vs kalkulacyjny) oraz sposób prowadzenia zestawienia obrotów i sald (ZOiS). Po zaksięgowaniu pierwszych dokumentów w nowym okresie część parametrów księgowych ulega trwałej blokadzie.
Krok 3: Przeksięgowania roczne na wynik finansowy (konto 860)
Po ujęciu wszystkich operacji gospodarczych za 2026 rok przenieś salda kont wynikowych (zespoły 4 i 7, a przy wariancie kalkulacyjnym również obroty odpowiednich kont zespołu 5) na konto 860 (Wynik finansowy).
Księgowość > Księgowania okresowe
- Zdefiniuj lub zweryfikuj schemat księgowań okresowych wykorzystujący maski kont (np.
4*,7*) kierujące salda na konto860. - Ustaw datę dokumentu na
31.12.2026i wygeneruj zapis przeksięgowania. - Sprawdź na zestawieniu obrotów i sald (ZOiS), czy wszystkie konta wynikowe wyzerowały się na koniec roku przed zatwierdzeniem dokumentu z bufora do Dziennika.
Krok 4: Inicjalizacja Bilansu Otwarcia (BO) w okresie 2027
Gdy stany kont bilansowych na koniec 2026 roku są już uzgodnione (lub wstępnie policzone na potrzeby pracy w styczniu), przejdź do okresu 2027 i wygeneruj dokument BO.
Księgowość > Inne > Dokumenty BO > [Dodaj] > Inicjalizuj bilans otwarcia
- Funkcja Inicjalizuj bilans otwarcia automatycznie pobiera bilans zamknięcia (salda kont zespołów 0, 1, 2, 3, 6, 8) z okresu 2026.
- Dopóki rok 2026 pozostaje otwarty na korekty audytowe, pozostaw dokument BO 2027 w buforze. W razie zmian w 2026 roku możesz ponownie przeliczyć lub skorygować bilans otwarcia w nowym roku.
- Po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za 2026 rok odznacz parametr Bufor na dokumencie BO 2027, blokując go na stałe.
Krok 5: Zamknięcie roku 2026 i kontrola spójności pod JPK_CIT
Ostatnim krokiem po zakończeniu wszystkich księgowań, rozliczeniu rozrachunków walutowych i weryfikacji sprawozdania jest zablokowanie starego okresu.
System > Konfiguracja > Firma > Księgowość > Okresy obrachunkowe > [Edycja okresu 2026] > Parametr: Zamknięty
Zaznaczenie opcji Zamknięty chroni bazę przed przypadkowym dopisaniem lub zmodyfikowaniem dokumentu w zamkniętym roku, co stanowi wymóg bezpieczeństwa przed wygenerowaniem rocznego pliku JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR.
| Etap procesu | Ścieżka w Comarch ERP Optima | Najczęstsze ryzyko wdrożeniowe |
|---|---|---|
| 1. Weryfikacja zapisów | Księgowość > Zapisy księgowe |
Pozostawienie dokumentów w buforze zaniżających bilans i JPK |
| 2. Nowy okres 2027 | System > Konfiguracja > Firma > Księgowość > Okresy obrachunkowe |
Pominięcie aktualizacji znaczników JPK_KR_PD na nowych kontach |
| 3. Przeksięgowanie wyniku | Księgowość > Księgowania okresowe |
Błędne maski kont w schemacie przy zespole 5 lub korektach |
| 4. Bilans otwarcia | Księgowość > Inne > Dokumenty BO |
Brak uzgodnienia rozrachunków walutowych i kont rozliczenia zakupu |
| 5. Blokada okresu 2026 | Okresy obrachunkowe > Zamknięty |
Przedwczesne zamknięcie przed księgowaniem różnic z audytu |
Obszary wymagające asysty inżynierskiej przed zamknięciem roku
Standardowe przeksięgowania i otwarcie okresu księgowy wyklika samodzielnie w panelu programu. Praktyka wdrożeniowa pokazuje jednak, że najwięcej problemów przy zamknięciu roku i generowaniu JPK_CIT powstaje w obszarach niestandardowych:
- Wycena bilansowa i różnice kursowe na rozrachunkach wielowalutowych i rachunkach bankowych,
- Rozliczenia międzyokresowe kosztów (RMK) oraz konta rozliczenia zakupu bez powiązania z dostawami magazynowymi,
- Spójność znaczników podatkowych JPK_KR_PD oraz historii modyfikacji w kartotekach JPK_ST_KR przed wysyłką roczną,
- Migracja lub przebudowa planu kont na przełomie lat 2026/2027 bez utraty ciągłości porównywalności danych.
Przeprowadź bezpieczne zamknięcie roku 2026 z Arcus Soft
Zespół wdrożeniowy Arcus Soft wspiera działy księgowe oraz biura rachunkowe pracujące na Comarch ERP Optima na etapie zamykania ksiąg i przygotowania bazy pod nowy rok podatkowy.
- Audytujemy bufor księgowy, konta rozrachunkowe oraz kompletność znaczników JPK_KR_PD i kartotek JPK_ST.
- Konfigurujemy schematy przeksięgowań wynikowych i procedury wyceny bilansowej.
- Wdrażamy zmiany w planie kont na okres 2027 i weryfikujemy poprawność inicjalizacji Bilansu Otwarcia.
- Zapewniamy asystę powdrożeniową przy pierwszym próbnym generowaniu plików JPK_CIT.
